Ta książka jest hitem jesieni – chodzi o najnowszą powieść Umberta Eco „Cmentarz w Pradze”, opowiadającej o narodzinach dziewiętnastowiecznych teorii spiskowych, które krążą do dzisiaj. Książka jest już dostępna w Księgarni eClicto w formie e-booka.

„Cmentarz w Pradze” ma formę dziennika, w którym główny bohater Simone Simonini zdaje w 1897 roku relację z wielu lat swego burzliwego życia. Simonini nie może budzić sympatii, jedyną jego ludzką cechą jest zamiłowanie do dobrego jedzenia. To skrytobójca, intrygant, prowokator i fałszerz dokumentów na usługach francuskich służb specjalnych. Jako agent tychże służb bierze udział w rewolucji wywołanej przez Garibaldiego, a jego zadaniem jest zgładzenie głównego kasjera rewolucjonistów. W czasie Komuny Paryskiej organizuje prowokacje służące schwytaniu jej uczestników, fałszuje też list, który będzie dowodem w procesie przeciwko francuskiemu kapitanowi Dreyfusowi (z pochodzenia Żydowi), niesłusznie oskarżonemu o szpiegostwo na rzecz Niemiec i skazanemu na dożywotny obóz  karny.

„Dziełem życia” Simoniego, nad którym praca zajęła mu trzydzieści lat, jest opis sceny rozgrywającej się na żydowskim cmentarzu w Pradze. Korzystając z listu swego dziadka i plagiatując książki innych autorów (Joly’ego, Dumasa i Sue), preparuje tekst, który ma świadczyć o tym, że na praskim kirkucie spotykają się rabini, by ustalić plan dominacji nad światem. To tekst, który później wszedł do „Protokołów Mędrców Syjonu”, słynnej fałszywki przygotowanej przez carską Ochranę, mającej na celu dyskredytację Żydów w oczach chrześcijan.         

Jak zaznacza Umberto Eco, Simonini to jedyna wymyślona postać w tej książce, wszystkie pozostałe istniały naprawdę, a na drugim planie pojawiają się też postaci znane, jak Aleksander Dumas czy Zygmunt Freud. Mówiąc inaczej: włoski pisarz ubrał w powieściową formę autentyczne zdarzenia z XIX wieku, z których wykluły się paranoiczne teorie spiskowe, pokutujące do dzisiaj (nieprzypadkowo Simonini cierpi na rozdwojenie jaźni, chwilami wydaje mu się, że jest księdzem, którego dużo wcześniej zabił) .   Odsłania mechanizmy prowadzące do ich powstania, pokazuje motywy, jakimi kierowały się służby francuskie, rosyjskie czy niemieckie, przygotowując owe teorie: potrzebny był wróg, na którego można było zrzucić winę za wszelkie niepowodzenia państwa.

Dla spiskowców wymyślających rzekome spiski, najbardziej odpowiednimi do roli winnych okazali się Żydzi i masoni, a właściwie ci pierwsi, bo wszyscy masoni mieli być Żydami. Można by tylko wzruszyć ramionami, gdyby antysemityzm należał do przeszłości. Ale tak nie jest. Dość powiedzieć, że chociaż większość historyków oraz sądy uznały „Protokoły…” za fałszerstwo, nadal w wielu krajach (Iran, państwa arabskie, Japonia) traktowane są jako wiarygodne źródło. W Polsce też znajdą się tacy, którzy wierzą w te brednie.

I w tym kontekście „Cmentarz w Pradze” okazuje się cennym przypomnieniem i ważną przestrogą.

Grzegorz Kozera

Współczesna literatura skandynawska to nie tylko intrygujące i mroczne kryminały Henninga Mankella, Jensa Lapidusa czy Arnaldura Indridasona. To również proza psychologiczno-obyczajowa norweskiego pisarza Pera Pettersona, autora głośnej powieści „Kradnąc konie”. Teraz w wersji elektronicznej otrzymujemy kolejna książkę Pettersona „Przeklinam rzekę czasu”.

W bestsellerowym „Kradnąc konie” Petterson pisał o 67-letnim mężczyźnie, który po tragicznej śmierci żony, porzuca dotychczasowe życie w Oslo i zamieszkuje w domu w lesie. Spotkanie z dawno nie widzianym znajomym sprawia, że bohater wraca wspomnieniami do przeszłości, okresu dzieciństwa i dojrzewania, próbując zrozumieć i ocenić własne życie.

Z podobnym zabiegiem mamy do czynienia w „Przeklinam rzekę czasu” – tytuł jest cytatem z wiersza… Mao Tsetunga, komunistycznego przywódcy chińskiego. Bohater powieści Arvid Jensen w młodości sympatyzował bowiem z socjalistami, na swój sposób był wyznawcą przewodniczącego Mao i żeby mocniej zamanifestować swoje poglądy, pracował jako robotnik w fabryce. Ale jest rok 1989, komunizm się kończy w Europie, a po wydarzeniach na placu Tiananmen fascynacja Mao u 37-letniego Arvida przeminęła. Do tego dochodzą problemy osobiste, gdyż bohater się rozwodzi, a matka informuje rodzinę, że jest chora na raka i wyjeżdża z Norwegii do Danii, skąd pochodzi. Arvid podąża za nią.    

W powieści Pettersona sceny z przeszłości nakładają się na teraźniejszość, chwilami czytelnik może się zastanawiać, czy Arvid opowiada o wydarzeniach teraźniejszych, czy przeszłych. Ze zdwojoną siła wracają wspomnienia: dzieciństwo, szkoła, śmierć brata, pierwsze miłości, praca w fabryce, rozmowy z matką. Czas w tym utworze jest faktycznie rwącą rzeką, która zgrania na swej drodze to, co jej podsuwa pamięć bohatera. Upływ czasu nie ma jednak leczniczych właściwości, Arvid  może wreszcie dostrzec, że choć miał rodzinę, zawsze był samotny. A parafrazując wiersz Benna można dodać, że nigdy bardziej samotny niż w Danii.       

„Przeklinam rzekę czasu” to dojrzała, wysokich lotów proza.

Grzegorz Kozera

Salon Kulturalny

Powieść George’a R. R. Martina „Gra o tron” to pierwszy tom monumentalnej sagi, jednej z najlepszych w historii literatury fantastycznej. Dla miłośników gatunku – lektura obowiązkowa i podstawowa. W Księgarni eClicto możecie pobrać e-booka.

63-letni dziś George Raymond Richard Martin to jeden z najbardziej bestsellerowych i utytułowanych amerykańskich pisarzy. Wielokrotnie zdobywał prestiżowe nagrody Nebula i Hugo oraz World Fantasy Award, Bram Stoker Award, Locus Award i wiele innych. Jego powieści przetłumaczono na 14 języków, w tym polski. Sławę przyniosła mu monumentalna (każdy tom to ok. 800 – 1000 stron) saga „Pieśń Lodu i Ognia”. „Gra o tron” to pierwszy z siedmiu tomów tego cyklu.

Fabuła „Gry o tron” osadzona jest w świecie przypominającym średniowieczną Europę. Lord Eddard Stark gości u siebie swojego przyjaciela i króla Roberta Baratheona. Gdy w imię dawnej przyjaźni król prosi go o przyjęcie stanowiska Królewskiego Namiestnika, lord Stark wbrew własnej woli stanie się figurą w grze o tron. Grze śmiertelnej, w której ścierają się więcej niż dwa obozy. W tym czasie za wielkim Murem do walki szykują się siły dawnych wrogów, a na dalekim wschodzie córka dawnego króla łączy się z władcą wielkiego plemienia dzikich nomadów. Graczy walczących o tron i władzę nad światem stale przybywa. Przeżyją najsprytniejsi i najbardziej bezwzględni, a szlachetność i honor mogą się okazać balastem, za który trzeba będzie zapłacić życiem…

Zawężenie gatunkowe jest jednak w przypadku dzieła G.R.R. Martina zbyt ciasną ramą. Jego powieść to epicka literatura najwyższej próby, plastyczna, pełna rozmachu, z mocno zarysowanymi portretami psychologicznymi bohaterów. Elementy charakterystyczne dla fantastyki praktycznie nie występują, stylistyka powieści jest zdecydowanie bliższa książkom Roberta Gravesa niż dziełu J.R.R. Tolkiena. Zamiast herosów, mitycznych stworów i magii jest namiętność, intrygi, żądza władzy i tytułowa walka o tron.

Martin łamie wszelkie konwencje, specyficzne dla fantasy, zaskakuje dramatycznymi zwrotami akcji, żongluje losami głównych bohaterów, czasem szokuje brutalnością i naturalizmem opisów. Nietypowa jest również stylistyka – powieść to mozaika, ciąg opowieści głównych bohaterów dramatu, stojących często po przeciwnych stronach i oddalonych od siebie o setki mil. Całość daje jednak naprawdę znakomity efekt – lekturę, od której ciężko się oderwać. A po przeczytaniu ponad 800 stron ma się od razu ochotę sięgnąć po następny, równie potężny tom.

Dariusz Materek

Znakomity kryminał islandzkiego pisarza Arnaldura Indriðasona „Głos” jako e-book jest już w ofercie Księgarni eClicto. U nas możecie przeczytać recenzję tej książki.

Z każdą kolejną książką islandzki autor jest coraz lepszy. Tak jak w poprzednich śledztwo prowadzi komisarz Erlendur Sveinsson. Tym razem chodzi o zabójstwo portiera, który od dwudziestu lat pracował i mieszkał w ekskluzywnym hotelu w Reykjaviku. Wiadomo, że nim został zadźgany nożem, portier odbył stosunek płciowy. Po śmierci samotnego mężczyzny okazuje się, że nikt o nim nic nie wiedział, ani o jego prywatnym życiu, ani o jego przeszłości, która ma duże znaczenie dla całej sprawy.

Portier jako dwunastolatek był utalentowanym śpiewakiem, solistą w chórze i wróżono mu wielką karierę, która nagle się załamała. Żeby skuteczniej prowadzić śledztwo, Erlendur postanawia przez kilka dni zamieszkać w hotelu. Jest jeszcze jeden powód tej decyzji: zbliżają się święta Bożego Narodzenia i komisarz wie, że w domu nikt na niego nie czeka.

Intryga kryminalna jest świetnie poprowadzona, autor zwodzi czytelnika i do końca trzyma go w niepewności. Również w wątku pobocznym, dotyczącym pobicia małego chłopca przez ojca, nic nie jest takie, jakie wydaje się na początku. Postaci też są niejednoznaczne, nawet sprawcy mogą uchodzić za ofiary. Ale jak to u Indriðasona, „Głos” jest czymś więcej niż zwykłym kryminałem, to także obraz mrocznej strony islandzkiej duszy. Niby było już o tym w dwóch wcześniejszych książkach, jednak Indriðason znów zaskakuje, a przede wszystkim pisze tak zajmująco, że nie sposób się od jego „Głosu” oderwać.           

Grzegorz Kozera

Salon Kulturalny

Wydana przez Zysk i S-ka powieść Ryszarda Botwiny „Małe wieczności” jest nowością w e-bookowej ofercie Księgarni eClicto. Na naszym blogu możecie przeczytać recenzję tej książki.

Powieść „Małe wieczności” to utwór z gatunku tych, których nie należy czytać przed godziną 22. I to nie tylko ze względu na zawarte w niej duże pokłady erotyzmu (a właściwie pornografii), lecz bardziej fabuły, która zamiast pobudzać – usypia. Przynajmniej chwilami.

Książka Ryszarda Botwiny reklamowana jest następująco: „On – życiowy nieudacznik. Ona – kobieta bez przyszłości. Połączy ich uczucie, które przeciwstawi się światu”. Problem w tym, że już przy tych stwierdzeniach można postawić duży znak zapytania.

Główny bohater, Henryk Woźny, to były górnik, pracujący obecnie jako stróż upadającego zakładu pracy. Jego długoletni związek z żoną rzeczywiście pozbawiony jest wielkich zrywów namiętności, ale oboje prowadzą spokojny i zgodny dom. Ich los to odbicie wielu polskich małżeństw, które dzięki kompromisom potrafią żyć harmonijnie. Czy to pozwala nazwać Henryka nieudacznikiem?

Z kolei ona, czyli Ania Tarkowska to raczej kobieta z mocną przeszłością niż bez przyszłości. Jest prostytutką (konkretnie tirówką – Botwina nie ucieka w powieści od mocnych słów, mało tu subtelności, aczkolwiek wydaje się, że mimo tego książka bardziej spodoba się kobietom)  i narkomanką. Ma chłopaka – ćpuna na krawędzi życia i śmierci, a także córkę, którą opiekuje się dziadek.

Dziwny przypadek sprawia, że Henryk i Ania zakochują się w sobie miłością – muszę to podkreślić – dla mnie niezrozumiałą. Być może jestem człowiekiem małej wiary, ale przez cały czas czytania tej książki powątpiewałem w autentyczność ich uczucia. Myliłem się. Do teraz nie potrafię jednak odpowiedzieć na pytanie – czy mogę im tej miłości zazdrościć, czy jednak powinienem współczuć?

Powieść po słabszej pierwszej połowie, rozkręca się w drugiej, zwłaszcza w końcówce. Pojawia się wątek kryminalny, który wywiera duże piętno na głównych bohaterach. Autor nie zdecydował się jednak na happy end. I chyba lepiej, bo po odłożeniu książki na półkę, czytelnik tak szybko o niej nie zapomni.

W mojej głowie wciąż na przykład kotłuje się pytanie: czy to uczucie rzeczywiście przeciwstawiło się światu? Jeśli tak, to ja raczej dalej wolę być konformistą.

Tomasz Porębski

Źródło: Salon Kulturalny

Kryminał islandzkiego pisarza Arnaldura Indriđasona „Grobowa cisza”, wznowiony przez Wydawnictwo W.A.B., jest do pobrania jako Księgarni eClicto.

„Grobowa cisza”, podobnie jak poprzednia powieść Indriđasona „W bagnie”, to kryminał tylko z nazwy. Intryga kryminalna jest dla autora pretekstem do pokazania zła, jakie człowiek może wyrządzić drugiemu człowiekowi.

Znany z „W bagnie” komisarz Erlendur Sveinsson znów kieruje śledztwem, które prowadzi go (a przy okazji czytelnika) w mroczną przeszłość – tym razem sprzed siedemdziesięciu lat. Na budowie na obrzeżach Reykjaviku zostaje znaleziony szkielet, wydobycie go z ziemi musi zająć kilka dni. Policjanci próbują w tym czasie ustalić, co się zdarzyło – podczas II wojny światowej były tu domki letniskowe, a w pobliżu stacjonowali amerykańscy żołnierze. Śledztwo idzie jednak opornie, niewiele jest bowiem osób pamiętających tamte czasy. Co gorsza, Erlendur ma problemy osobiste. Jego córka Eva Lind, narkomanka, leży w śpiączce na OIOM-ie po tym, jak poroniła.      

Indriđason prowadzi równolegle w swojej powieści wątek niejakiego Grimura, który wraz z rodziną mieszkał w domku, niedaleko miejsca, gdzie wiele lat później znaleziono szkielet. Mężczyzna jest sadystą-psychopatą znęcającym się fizycznie i psychicznie nad żoną i trójką dzieci. Czytelnik szybko się zorientuje, że ta historia z przeszłości ma związek ze współczesnym śledztwem. 

„Grobowa cisza”  jest naszym zdaniem jeszcze lepsza niż wcześniejsze „W bagnie”. Nie przeszkadza zupełnie, że mniej więcej w połowie książki można już odgadnąć, kto i dlaczego zabił. Indriđasonowi zależy bardziej na pokazaniu straszliwego okrucieństwa w prywatnym życiu. Fragmenty poświęcone rodzinie Grimura są niczym innym, jak wstrząsającym studium rodzinnej przemocy i patologii, do których dochodzi na Islandii, ale znanych także z naszego własnego podwórka. W trakcie lektury nóż sam się w kieszeni otwiera. Zarazem to książka pełna współczucia i empatii, a autor pozwolił niektórym swoim zaznać miłości, czego nie było w „W bagnie”.   

Swoją drogą ciekawe, czy Islandczycy są wdzięczni Indriđasonowi, że odsłania przed światem najmroczniejsze strony ich psychiki?

Grzegorz Kozera

Źródło: www.salonkulturalny.pl

Powieść „Krwawy południk” Cormaca McCarthy jest uważana za jedną z najlepszych w literaturze amerykańskiej. Książka, którą w formie papierowej opublikowało Wydawnictwo Literackie, jest teraz dostępna również jako e-book w Księgarni eClicto.

McCarthy zaliczany jest, obok Dona DeLillo, Philipa Rotha i Thomasa Pynchona, do najwybitniejszych żyjących pisarzy amerykańskich. Debiutował w 1965 r., ale pierwszego telewizyjnego wywiadu udzielił dopiero w 2007 r., gdy miał 74 lata. Wtedy to Oprah Winfrey opowiedziała o jego powieści „Droga”, a o McCarthym usłyszały miliony ludzi, co przełożyło się na sprzedaż jego książek. Pozycję pisarza wzmocniły także Nagroda Pulitzera (właśnie za „Drogę”) i oscarowa ekranizacja jego powieści „To nie jest kraj dla starych ludzi”. „Droga” również została niedawno przeniesiona na ekran. Inne książki McCarthy’ego znane polskim czytelnikom to m.in. „Dziecię boże”, „Strażnik sadu”, „W ciemność” – także dostępne w formie e-booków.  

„Krwawy południk albo wieczorna łuna na zachodzie” ukazał się w Stanach w 1985 r., lecz do tej pory nie został sfilmowany. I pewnie nie zostanie. Dantejskich scen jest tu bowiem tak dużo, że westerny Peckinpaha i Eastwooda przy powieści McCarthy’ego są bajkami dla grzecznych dzieci. Przywołuję westerny, bo akcja „Krwawego południka” rozgrywa się na pograniczu amerykańsko-meksykańskim w połowie XIX wieku. W ujęciu McCarthy’ego mityczny Dziki Zachód jest piekłem, usłanym trupami ludzi i zwierząt, piekłem, gdzie niemal każdy zabija każdego, kogo spotka na swej drodze, a barbarzyństwo i bestialstwo są tak powszechne, że aż wydają się normalne.

Motyw wędrówki często przewija się w powieściach amerykańskiego pisarza, podobnie jest w „Krwawym południku”, gdzie kilkunastu Amerykanów przemierza Teksas i Meksyk, by zdobyć indiańskie skalpy. Skalpują jednak nie tylko Apaczów, również Meksykan, Białych, starców i dzieci. W bandzie, dowodzonej przez Glantona, są czternastoletni chłopak, nazywany dzieciakiem, oraz sędzia Holden, będący uosobieniem wszelkiego zła (jeśli esesmani mieli przodków na Dzikim Zachodzie, to był wśród nich wykształcony, cyniczny i bezwzględny Holden). Bandytów nie łączy żadne braterstwo ani przyjaźń, zabijanie nie wywołuje w nich żadnych emocji. Wobec śmierci pozostają obojętni.                                       

Nagromadzenie obrazów przemocy, okrucieństwa i straszliwych rzezi dokonywanych przez Białych czy Indian może początkowo odstręczać, ale z czasem czytelnik… przyzwyczaja się do scen rodem z najgorszych koszmarów. Dzieje się tak z sprawą niezwykłego języka McCarthy’ego, nasyconego metaforami, pełnego biblijnych aluzji. To połączenie bestialstwa i piękna daje niesamowity efekt; jest zupełnie tak jakby Mozart napisał operę ilustrowaną obrazami Boscha. Zachwyt miesza się z przerażeniem.      

Grzegorz Kozera

Pisaliśmy już, że w Księgarni eClicto jest  w wersji zbiór opowiadań Janusza Rudnickiego „Męka kartoflana”. Książkę przypomniało wydawnictwo W.A.B. i całkiem słusznie. Proza Rudnickiego jest jak szpikulec, który przekłuwa mocno napompowany balon z polskością i patriotyzmem, za którymi kryją się nacjonalizm, szowinizm i nietolerancja.

W tekstach z „Męki kartoflanej” Janusz Rudnicki wykorzystał własne doświadczenia emigranta, gdy mieszkał (od 1983 r.) w Hamburgu. Pisze więc o grupie Polaków żyjących z okradania niemieckich sklepów, o sobie samym i niemieckiej sąsiadce Uschi czy własnej matce, która przyjeżdża do niego do Hamburga w odwiedziny. Jest też opis groteskowej wyprawy po mąkę na placki kartoflane, wyprawy, która jest niesamowitą, szyderczą, ale też gorzką rozprawą z polskością. Wreszcie, interpretuje Rudnicki po swojemu twórczość Schulza, a także Nałkowskiej i Dąbrowskiej. Jak pisze, jest nieślubnym dzieckiem obu tych pisarek.             

Pierwsze wydanie „Męka kartoflana” ukazało się w roku 2000. Na zbiór składają się opowiadania Rudnickiego z lat 80. i 90., ale czas w ogóle im nie zaszkodził. I gdyby któryś z polskich pisarzy miał opisać ostatni rok w Polsce, naszym zdaniem najlepiej zrobiłby to właśnie Rudnicki, w swoim rudnicko-gombrowiczowskim stylu.

GK

Powieść młodego holenderskiego pisarza Philipa Huffa pt. „Dni trawy” w rankingu SalonuKulturalnego.pl znalazła się wśród najlepszych książek 2010 roku wydanych w Polsce. Ta poruszająca opowieść o dojrzewaniu i narkotykowym uzależnieniu w postaci w formie e-booka dostępna w Księgarni eClicto, w formacie pub.

W „Dniach trawy” (wyd. Dobra Literatura) swoją historię opowiada Ben van Deventer,  uzależniony od narkotyków osiemnastolatek, który trafił do klinki odwykowej po kolejnym ataku psychozy. Z jego relacji poznajemy rodziców, którzy się rozwiedli, a ojciec wyjechał do Anglii, dziadka, z którym łączą chłopaka silne więzi, lecz który umiera, wreszcie Toma, najbliższego i jedynego przyjaciela Bena. Obaj wspólnie słuchają piosenek Beatlesów i podejmują pierwsze narkotykowe próby.     

Philip Huff napisał powieść o uzależnieniu, ale jeszcze bardziej o samotności, która do tego uzależnienia doprowadza. Bohater powieści jest pogubiony. Potrzebuje rodzinnego ciepła, a także akceptacji, lecz znajduje ją nie u dorosłych, a w przyjaźni z Tomem. W „Dniach trawy” nie ma jednak cienia moralizatorstwa, pewnie dlatego, że to książka pisana własną krwią. Nie ma udawania, pretensjonalności, jest za to dużo autentyzmu. Chłodna i beznamiętna narracja to tylko zasłona, kryje się pod nią wielki dramat Bena. „Dni trawy ” chwytają za serce, ściskają gardło i nie pozwalają o sobie zapomnieć. Powieść mogą czytać nastolatkowie, ale także ich rodzice. Wręcz powinni.

Zaś o polskim wydaniu „Dni trawy” można powiedzieć z zadowoleniem: to idzie młodość. Autor Philip Huff, absolwent filozofii i historii na Uniwersytecie w Amsterdamie, urodził się w 1984 roku. Jego rówieśniczką jest Matylda Jastrzębska, która przełożyła „Dni trawy” na język polski. No a książkę opublikowało zupełnie młode wydawnictwo Dobra Literatura. Nazwa zobowiązuje, a „Dni trawy” są dobrą literaturą.

Grzegorz Kozera

________________________________ 

Philip Huff (1984 r.) studiował filozofię i historię na Uniwersytecie w Amsterdamie. Zadebiutował w 2008 roku na łamach „De Gids”, najstarszego czasopisma literackiego w Holandii. Jego opowiadania pojawiły się również w „Hollands Maandblad” oraz „Hollands Diep”, pisał też artykuły dla gazet („NRC Next”, „Het Parool”). W październiku 2009 roku ukazała się jego debiutancka, autobiograficzna powieść Dni trawy wydana przez De Bezige Bij. Książka była nominowana do Academica Debutantenprijs – nagrody za najlepszy debiut literacki roku, a także otrzymała wyjątkowo dobre recenzje prasy niderlandzkiej.

Ostatnia powieść Henninga Mankella o komisarzu Kurcie Wallanderze „Niespokojny człowiek” jest już w Księgarni eClicto jako e-book w formacie epub!

„Niespokojny człowiek” (W.A.B.) to powieść  inna od poprzednich książek o z cyklu Wallanderze. Nie ma tu seryjnych czy psychopatycznych morderców, trudno tu mówić o intrydze kryminalnej, choć trupy się w końcu pojawiają, ale mają związek z wątkiem… szpiegowskim. W sumie jednak nawet i to nie jest najważniejsze. Najważniejszy jest Wallander.

Mankell żegna się w „Niespokojnym człowieku” ze swoim bohaterem, więc dużo miejsca poświęca jego życiu osobistemu, wspomina też wydarzenia z przeszłości. Pojawiają się na przykład Mona – była żona komisarza, oraz Baiba, dawna łotewska miłość Kurta – w całym cyklu nie ma bardziej wzruszającego fragmentu od tego opisującego bez sentymentalizmu  spotkanie z Baibą po latach. Wallander rozmyśla o sprawach ostatecznych, co w sumie nie dziwi. Skończył sześćdziesiąt lat, został dziadkiem – jego córka Linda urodziła Klarę. Kupuje domek poza miastem, sprawia sobie również psa. I coraz częściej zdarzają mu się dziury w pamięci.

A sprawa, którą tym razem Wallander stara się rozwikłać, pośrednio dotyczy jego córki. Nagle znika bowiem bez śladu Håkan von Enke, przyszły teść Lindy, emerytowany dowódca łodzi podwodnej, kiedyś szycha w szwedzkiej marynarce wojennej. Kilka tygodni później przepada bez wieści jego żona. Tuż przed swoim zniknięciem von Enke opowiada Wallanderowi o wydarzeniach na Bałtyku w latach 80., mówi też, że w związku z tym jego życie może być zagrożone. Komisarz prowadzi śledztwo w swoim stylu: niespiesznie, ale wnikliwie. I jak zwykle zadaje sobie mnóstwo pytań.

Po raz pierwszy Mankell tak ciepło, z wyrozumiałością pisze o swoim bohaterze, wręcz okazuje Kurtowi wdzięczność za to, że był z nim i czytelnikami przez tak długi czas. I niezależnie od finału, mającego podtekst polityczny, „Niespokojny człowiek” to jedna z najlepszych powieści wallanderowskiego cyklu.                      

GK

W Księgarni eClicto dostępne są w fromacie epub wszystkie powieści Henninga Mankella o Kurcie Wallanderze.